Zelfstandigenwet moet Wet DBA opvolgen en zzp’ers meer duidelijkheid vooraf geven

Al lange tijd wordt er gewerkt aan het wetsvoorstel Verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden (Vbar) – als opvolger van de Wet DBA. Deze zou op 1 juli 2026 van kracht worden, maar dat is inmiddels van de baan. Intussen blijft de Belastingdienst op schijnzelfstandigheid controleren.

Beeld: Shutterstock

Het huidige kabinet wil zo snel mogelijk de Zelfstandigenwet voor de Vbar in de plaats brengen. Dit is vastgelegd in het coalitieakkoord van het nieuwe kabinet, en moet zelfstandigen meer duidelijkheid vooraf geven.

Het kabinet liet in maart 2026 al weten een deel van wetsvoorstel Vbar (dat op dat moment bij de Tweede Kamer lag) te schrappen. Het gaat hier om het zogeheten verduidelijkingsdeel van het wetsvoorstel Vbar, dat preciezer omschreef wanneer iemand in loondienst of als zelfstandige werkt. Volgens minister Thierry Aartsen van Werk en Participatie zorgde het verduidelijkingsdeel van het wetsvoorstel voor te veel onrust.

Samenwerking kritisch blijven toetsen

Onderdeel van de Vbar was het rechtsvermoeden. Dat is nu in de Wet invoering rechtsvermoeden van arbeidsovereenkomst op basis van uurtarief opgenomen, waarmee de Eerste Kamer op 16 juni 2026 heeft ingestemd.

Deze wet maakt het voor zzp’ers die minder dan 38 euro per uur verdienen (peildatum 1 januari 2026; bedrag jaarlijks geïndexeerd) makkelijker om hun rechtspositie op te eisen bij de rechter. Als een zzp’er beroep doet op het rechtsvermoeden, moet de opdrachtgever aantonen dat er geen sprake is van een arbeidsovereenkomst.

Hoewel de zogeheten zachte landing in januari gedeeltelijk is verlengd, controleert de Belastingdienst in 2026 wel op schijnzelfstandigheid, meldt werkgeversvereniging AWVN. “Dat betekent praktisch dat werkgevers die zzp’ers inhuren, de aard van hun samenwerking kritisch moeten blijven toetsen. Het huidige schemergebied is geen vrijbrief.”

LEES OOK:

Wekelijks ook de CHRO-nieuwsbrief ontvangen? 7000 HR-leiders gingen u voor!